انتشارات

نشست «حقوق شهروندی، ارتباطات و رسانه‌ها» برگزار شد

معاونت تحقیقات، آموزش و حقوق شهروندی معاونت حقوقی رئیس جمهور با همکاری انجمن ایرانی مطالعات فرهنگی و ارتباطات، به بررسی  «حقوق شهروندی، ارتباطات و رسانه‌ها» پرداختند.

باقر انصاری، با بیان اینکه حقوق شهروندی ماهیتاَ ارتباط دولت و مردم است، اقتضاء حقوق شهروندی را امرونهی و نقد مردم نسبت به دولت دانست.

وی افزود: حقوق شهروندی دو بحث حداقلی و حداکثری را دنبال می کند. در نگاه حداقلی بحث عدم تعرض دولت به حقوق مردم  و در نگاه حداکثری حفظ و تکریم حقوق ملت مورد توجه است.

سرپرست معاونت تحقیقات؛آموزش و حقوق شهروندی گفت: در زمینه حقوق شهروندی مباحث تخصصی وجود دارد که باید در کشور مورد نقد و بررسی قرار گیرد.

وی ادامه داد: در حال حاضر در کشور ما اهمیت حقوق شهروندی دوچندان شده است و علت آن توجه به حقوق بشر در سطح جهانی است و هرکشوری که مباحث حقوق بشری را نادیده بگیرد موجب طرد از جامعه بین الملل خواهد شد. نکته دیگر سازوکارها و نظارت‌های بین المللی   بر اعمال حقوق شهروندی است چراکه کشور ما امروزه در معرض انتقادات بین المللی است و به همین دلیل بحث حقوق شهروندی در کشور بسیار مورد توجه قرار گرفته است.

انصاری اظهار کرد: کارکردهای  اعلامی،حمایتی،جهت دهی وتعادل بخشی ، از کارویژه‌های  حقوق شهروندی در کشورهای توسعه یافته است و این کارکردها در کشورها و محافل دانشگاهی مطرح و مطالبه می‌شود.

وی در مورد رابطه حقوق شهروندی و رسانه سه سطح را مدنظر قرار داد و گفت: سطح اول در مورد رسانه و حقوق شهروندی ، درنظر گرفتن رسانه به مثابه شهروند است.در سطح دوم ،رسانه‌ها به عنوان تسهیل کننده حقوق شهروندی مطرح می‌شوند و در سطح سوم ارتباط رسانه و حقوق شهروندی، ارتباطات در معنای عام درنظر گرفته می‌شود و حقوق شهروندی به کیفیت و کمیت ارتباطات فردی و جمعی کمک می‌کند.

انصاری تصریح کرد: اساتید و صاحبنظران باید  در مورد کارکردها و سطوح مختلف حقوق شهروندی  در کشور اظهارنظر کنند تا حقوق شهروندی به مسیر درستی هدایت شود.

کامبیز نوروزی در این نشست وضع واژگان جدید در ترمینولوژی حقوق را کار خطایی دانست و بیان کرد: واژه حقوق شهروندی به شکل دستکاری شده غیراستاندارد در کشور استعمال می‌شود.

وی بیان کرد: ما در ایران با کمبود قانون مواجه نیستیم و وجود موانع مختلف سیاسی، اقتصادی، فرهنگی و...باعث اجرایی نشدن حقوق می‌شود و برای بررسی ارتباط حقوق شهروندی و رسانه باید این موانع را شناسایی کنیم.

حسام الدین آشنا پروژه حقوق شهروندی  را پروژه ای ترویجی قلمداد کرد و گفت:

موضوع حقوق شهروندی طرحی سیاستی  و برای تشخیص آسیب‌شناسی در جامعه ایران بود. ما با کمبود قانون مواجه نیستیم و مشکل در کشور التزام به قانون است.

مشاور رئیس‌جمهور بیان کرد: منشور حقوق شهروندی یک التزام نامه برای التزام دولت  به  استیفای حقوق ملت است. دولت برای التزام خود به رعایت حقوق ملت نیاز به قانونگذاری ندارد و باید در فضای علنی اعتراف به پاسخگویی کند.

آشنا گفت: منشور حقوق شهروندی التزام به قانون اساسی و سایر قوانین عادی است وحقوق شهروندی بازگشت مکرر و بی‌پایان به قانون اساسی است.

وی ادامه داد: ما باید به دولتی که خود را ملتزم به اجرای حقوق شهروندی کرده است کمک کنیم و برای توسعه و اجرای این حقوق تلاش کنیم.

عبدالله بیچرانلو  بر رابطه رسانه‌های عمومی و حقوق شهروندی تأکید کرد و گفت. بحث حقوق شهروندی چون در قبال دولت مطرح‌ می‌ شود،رسانه‌های عمومی و مشخصاَ صداوسیما محور بحث قرار می‌گیرند.رسانه ها  باید به بازنمایی ابعاد گوناگون حقوق شهروندی در قالب برنامه های مختلف بپردازند.

وی ادامه داد: رویکرد صداوسیما و به خصوص تلویزیون باید برمبنای حق مداری و متکی براقناع و تنوع فرهنگی و پرهیز از جنسیت‌زدگی باشد و نگاه حق مدارانه در تهیه برنامه ها لحاظ شود.

وی تصریح کرد: استفاده از ژانر مستند واقعیت و روزنامه نگاری تحقیقی می‌تواند زمینه‌ساز حقوق شهروندی باشد.

هادی خانیکی با اشاره به منشور حقوق شهروندی یکی از انتظارات از رسانه و ارتباطات را ایجاد حساسیت در جامعه برشمرد.

رئیس انجمن ایرانی مطالعات فرهنگی و ارتباطات گفت: رسانه ها باید حقوق و تکالیف  مندرج در منشوررا پردازش کرده و به حساس کردن جامعه و طرح سوال بپردازند.

وی ادامه داد: درمواد منشور حقوق شهروندی مواردی  مثل کرامت انسانی، دسترسی به اطلاعات، امنیت، حریم خصوصی و...مستقیماَ به حوزه‌ی رسانه مرتبط است و رسانه برای  محقق کردن این امور ملزم به تلاش است.

خانیکی  افزود: منشور حقوق شهروندی به میزان زیادی به پردازش حق و تکالیف می‌پردازد و زمینه‌مثبتی برای ارتقا فضای رسانه ای درکشور است.

عبدالله گیویان حقوق شهروندی را تلاش‌  یکی از ‌جناح‌های حاکمیت برای فراهم سازی حقوق اساسی و حقوق مردم تعریف کرد.

وی بیان کرد: جامعه ایران عرصه ی ارتباطات و تقابل 4جریان اصلی (جریان تفکری تشیع ، تصوف ،گرایش به غرب و گرایش های باستان گرایی) بوده و هرکدام ابزارهای خاص خود را داشته اند.به دلیل اینکه تلویزیون اصلی ترین ابزاربرای ترویج روایت خاص از گفتمان تشیع در ایران  شده اساساَ امکانی برای فکر کردن به حقوق شهروندی را نداشته است. اما در بخش‌های مشترک بین جریان های گفته شده مثل کرامت و حقوق بشر می‌توان از ابزارهایی مثل صداوسیما استفاده کرد.

مهدی منتظرقائم در مورد منشور حقوق شهروندی بیان کرد: منشور حقوق شهروندی پیش‌نیازهایی لازم دارد که با ایجاد آن‌ها می‌توان به سمت پذیرش مدرنیته حرکت کرد.در این راستا باید فضای گفتگو ایجاد و الزامات تحقق  منشور  درنظر گرفته شود.

وی ادامه داد: بازگفتن از حقوق شهروندی باعث می‌شود که به عقب بازنگردیم.در مواردی در حوزه رسانه هنوز دچار نواقصی هستیم و اگر منشور اصلاح نشود با یک منشور بیانیه‌ای و عدم امکان اجرایی مواجه می‌شویم.